Του Νίκου Καρδούλα*
Είναι η πρώτη φορά που δημοσιεύονται στη Ελλάδα συγκεντρωτικά τα τέλη ύδρευσης και αποχέτευσης σε όλους τους 332 δήμους της χώρας.
Ο ακριβότερος δήμος στην ύδρευση και στην αποχέτευση για τους οικιακούς καταναλωτές το 2026 μεταξύ των 332 δήμων της χώρας είναι ο δήμος Σπετσών με μέση ετήσια χρέωση 734 € ανά νοικοκυριό και την πρώτη πεντάδα των ακριβότερων δήμων συμπληρώνουν οι δήμοι Παξών (649 €), Ύδρας (573 €), Ψαρών (493 €) και Φολεγάνδρου (478 €).
Στον αντίποδα, ο φθηνότερος δήμος είναι ο δήμος Αγράφων με μέση ετήσια χρέωση 41 € ανά νοικοκυριό και την τελευταία πεντάδα των φθηνότερων δήμων συμπληρώνουν οι δήμοι Μεγανησίου (45 €), Κεντρικών Τζουμέρκων (50 €), Αμαρίου (53 €) και Λίμνης Πλαστήρα (55 €).
Μεταξύ των 16 μεγαλύτερων δήμων της χώρας με πληθυσμό μεγαλύτερο από 100.000 κατοίκους, ο ακριβότερος είναι ο δήμος Ιωαννιτών με μέση ετήσια χρέωση 309 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Λαρισαίων με μέση ετήσια χρέωση 141 €.
Μεταξύ των 49 μεγάλων δήμων της χώρας με πληθυσμό από 50.001 έως 100.000 κατοίκους, ο ακριβότερος είναι ο δήμος Κομοτηνής με μέση ετήσια χρέωση 334 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Κορινθίων με μέση ετήσια χρέωση 109 €.
Γενικά παρατηρούνται μεγάλες και δυσανάλογες αποκλίσεις μεταξύ ομοειδών ή μεταξύ γειτονικών δήμων στα τέλη ύδρευσης και αποχέτευσης, χωρίς να υπάρχει ενιαίο πλαίσιο ελέγχου, με αποτέλεσμα να αναδεικνύονται μεγάλες κοινωνικές ανισότητες.
Εισαγωγή
Στην παρούσα έρευνα γίνεται σύγκριση μεταξύ των 332 δήμων της χώρας, ως προς τη μέση ετήσια επιβάρυνση των οικιακών καταναλωτών για ύδρευση και αποχέτευση το 2026.
Στην Αττική η Εταιρεία Υδρεύσεως και Αποχετεύσεως Πρωτευούσης (ΕΥΔΑΠ) είναι υπεύθυνη για την υδροδότηση και την αποχέτευση 44 δήμων, στη Θεσσαλονίκη η Εταιρεία Ύδρευσης και Αποχέτευσης Θεσσαλονίκης (ΕΥΑΘ) είναι υπεύθυνη για την υδροδότηση και την αποχέτευση 8 δήμων και στην επικράτεια υπάρχουν 128 Δημοτικές Επιχειρήσεις Ύδρευσης και Αποχέτευσης (ΔΕΥΑ) που λειτουργούν στους Δήμους της χώρας και είναι υπεύθυνες για την υδροδότηση και την αποχέτευση των ιδίων δήμων αλλά και μικρότερων όμορων δήμων. Στους υπόλοιπους δήμους που δεν έχουν ΔΕΥΑ οι ίδιοι οι δήμοι είναι υπεύθυνοι για την υδροδότηση και την αποχέτευση.
Σύμφωνα με μελέτες, ένα άτομο καταναλώνει κατά μέσο όρο περίπου 4 κυβικά μέτρα (m³) νερού το μήνα και σύμφωνα με στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ το μέσο ελληνικό νοικοκυριό έχει 2,4 μέλη. Επομένως το μέσο ελληνικό νοικοκυριό καταναλώνει περίπου 10 m³ νερού το μήνα και αυτή η κατανάλωση νερού ελήφθη υπόψη στην παρούσα έρευνα.
Τα στοιχεία για τις χρεώσεις των οικιακών καταναλωτών το 2026 από την ΕΥΔΑΠ και την ΕΥΑΘ ελήφθησαν από τις ιστοσελίδες τους και από το πρόγραμμα «Διαύγεια». Τα στοιχεία για τις χρεώσεις των νοικοκυριών για ύδρευση και αποχέτευση το 2026 στους υπόλοιπους δήμους της χώρας, ελήφθησαν από τις ιστοσελίδες των ΔΕΥΑ των δήμων και από το πρόγραμμα «Διαύγεια».
Όπου υπήρχαν διαφορετικές χρεώσεις των δήμων για τέλη ύδρευσης και αποχέτευσης στις δημοτικές ενότητές (ΔΕ) τους, ελήφθησαν υπόψη οι χρεώσεις στην μεγαλύτερη ΔΕ ή στην πρωτεύουσα ή στη έδρα του δήμου.
Μεταξύ των 332 δήμων, οι 50 χρεώνουν τα νοικοκυριά μόνο για τέλη ύδρευσης, ενώ οι υπόλοιποι 282 δήμοι χρεώνουν και για τέλη ύδρευσης και για τέλη αποχέτευσης.
Κατάταξη όλων των δήμων της χώρας από τον ακριβότερο προς το φθηνότερο στην ύδρευση και στην αποχέτευση για τα νοικοκυριά το 2026
Στον πίνακα Α που ακολουθεί απεικονίζεται η μέση ετήσια χρέωση των 332 δήμων της χώρας στα νοικοκυριά για ύδρευση και αποχέτευση το 2026 με ΦΠΑ, από τον ακριβότερο προς το φθηνότερο δήμο.
Από τον πίνακα Α διαπιστώνεται:
- Ο ακριβότερος δήμος στην ύδρευση και στην αποχέτευση για τους οικιακούς καταναλωτές το 2026 μεταξύ των 332 δήμων της χώρας είναι ο δήμος Σπετσών με μέση ετήσια χρέωση 734 € και την πρώτη δεκάδα των ακριβότερων δήμων συμπληρώνουν οι δήμοι Παξών (649 €), Ύδρας (573 €), Ψαρών (493 €), Φολεγάνδρου (478 €), Σίκινου (465 €), Σίφνου (429 €), Αλοννήσου (397 €), Θήρας (368 €) και Σύρου-Ερμούπολης (367 €).
- Στον αντίποδα, ο φθηνότερος δήμος είναι ο δήμος Αγράφων με μέση ετήσια χρέωση 41 € και την τελευταία δεκάδα των φθηνότερων δήμων συμπληρώνουν οι δήμοι Μεγανησίου (45 €), Κεντρικών Τζουμέρκων (50 €), Αμαρίου (53 €), Λίμνης Πλαστήρα (55 €), Ερυμάνθου (57 €), Σαμοθράκης (58 €), Ιάσμου (62 €), Αργιθέας (65 €) και Ανδρίτσαινας-Κρεστένων (68 €).
Οι ακριβότεροι και οι φθηνότεροι δήμοι ανάμεσα στους 16 μεγαλύτερους δήμους
Στον πίνακα Β που ακολουθεί απεικονίζονται η μέση ετήσια χρέωση των 16 μεγαλύτερων δήμων της χώρας (πληθυσμός μεγαλύτερος από 100.000 κατοίκους) στα νοικοκυριά για ύδρευση και αποχέτευση το 2026 από τον ακριβότερο προς το φθηνότερο δήμο, η πανελλαδική τους κατάταξη και ο πληθυσμός τους.
Από τον πίνακα Β διαπιστώνεται ότι ο ακριβότερος είναι ο δήμος Ιωαννιτών με μέση ετήσια χρέωση 309 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Λαρισαίων με μέση ετήσια χρέωση 141 €.
Οι ακριβότεροι και οι φθηνότεροι δήμοι ανάμεσα στους 49 μεγάλους δήμους
Στον πίνακα Γ που ακολουθεί απεικονίζονται η μέση ετήσια χρέωση των 49 μεγάλων δήμων της χώρας (πληθυσμός από 50.001 έως 100.000 κατοίκους) στα νοικοκυριά για ύδρευση και αποχέτευση το 2026 από τον ακριβότερο προς το φθηνότερο δήμο, η πανελλαδική τους κατάταξη και ο πληθυσμός τους.
Από τον πίνακα Γ διαπιστώνεται ο ακριβότερος είναι ο δήμος Κομοτηνής με μέση ετήσια χρέωση 334 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Κορινθίων με μέση ετήσια χρέωση 109 €.
Οι ακριβότεροι και οι φθηνότεροι δήμοι ανά Περιφέρεια και Περιφερειακή Ενότητα
Για καλύτερη σύγκριση μεταξύ γειτονικών και ομοειδών δήμων παρατίθενται παρακάτω οι 13 πίνακες, όπου απεικονίζονται η μέση ετήσια χρέωση ανά νοικοκυριό για ύδρευση και αποχέτευση το 2026, η πανελλαδική κατάταξη, ο πληθυσμός και ο αριθμός νοικοκυριών των δήμων ανά Περιφέρεια και Περιφερειακή Ενότητα.
Περιφέρεια Αττικής
Στην Περιφέρεια Αττικής ο ακριβότερος είναι ο δήμος Σπετσών με μέση ετήσια χρέωση 734 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Σπάτων-Αρτέμιδος με μέση ετήσια χρέωση 89 €.
Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας
Στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας ο ακριβότερος είναι ο δήμος Σιθωνίας με μέση ετήσια χρέωση 310 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Εμμανουήλ Παππά με μέση ετήσια χρέωση 77 €, ενώ στην ΠΕ Θεσσαλονίκης ο ακριβότερος είναι ο δήμος Θέρμης με μέση ετήσια χρέωση 272 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Δέλτα με μέση ετήσια χρέωση 130 €.
Περιφέρεια Θεσσαλίας
Στην Περιφέρεια Θεσσαλίας ο ακριβότερος είναι ο δήμος Αλοννήσου με μέση ετήσια χρέωση 397 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Λίμνης Πλαστήρα με μέση ετήσια χρέωση 55 €.
Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας
Περιφέρεια Κρήτης
Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης
Στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης ο ακριβότερος είναι ο δήμος Κομοτηνής με μέση ετήσια χρέωση 334 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Σαμοθράκης με μέση ετήσια χρέωση 58 €.
Περιφέρεια Πελοποννήσου
Στην Περιφέρεια Πελοποννήσου ο ακριβότερος είναι ο δήμος Ερμιονίδας με μέση ετήσια χρέωση 302 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Ελαφονήσου με μέση ετήσια χρέωση 79 €.
Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας
Στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας ο ακριβότερος είναι ο δήμος Θηβαίων με μέση ετήσια χρέωση 249 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Αγράφων με μέση ετήσια χρέωση 41 €.
Περιφέρεια Νότιου Αιγαίου
Στην Περιφέρεια Νότιου Αιγαίου ο ακριβότερος είναι ο δήμος Φολεγάνδρου με μέση ετήσια χρέωση 478 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Καρπάθου με μέση ετήσια χρέωση 84 €.
Περιφέρεια Ηπείρου
Στην Περιφέρεια Ηπείρου ο ακριβότερος είναι ο δήμος Ιωαννιτών με μέση ετήσια χρέωση 309 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Κεντρικών Τζουμέρκων με μέση ετήσια χρέωση 50 €.
Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας
Στην Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας ο ακριβότερος είναι ο δήμος Κοζάνης με μέση ετήσια χρέωση 231 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Δεσκάτης με μέση ετήσια χρέωση 78 €.
Περιφέρεια Ιονίων Νήσων
Στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων ο ακριβότερος είναι ο δήμος Παξών με μέση ετήσια χρέωση 649 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Μεγανησίου με μέση ετήσια χρέωση 45 €.
Περιφέρεια Βόρειου Αιγαίου
Στην Περιφέρεια Βόρειου Αιγαίου ο ακριβότερος είναι ο δήμος Ψαρών με μέση ετήσια χρέωση 493 € και ο φθηνότερος είναι ο δήμος Δυτικής Σάμου με μέση ετήσια χρέωση 74 €.
Συμπέρασμα
Η γενική διαπίστωση είναι ότι παρατηρούνται μεγάλες και δυσανάλογες αποκλίσεις μεταξύ ομοειδών ή μεταξύ γειτονικών δήμων, που ακόμα και στις ίδιες Περιφερειακές Ενότητες δήμοι μικρότεροι σε πληθυσμό από τον μητροπολιτικό δήμο παρουσιάζουν πολύ υψηλότερα τέλη ύδρευσης και αποχέτευσης, χωρίς να υπάρχει ενιαίο πλαίσιο ελέγχου στις αποφάσεις των Δημοτικών Συμβουλίων, με αποτέλεσμα να αναδεικνύονται μεγάλες κοινωνικές ανισότητες.
*Ο Νίκος Καρδούλας είναι Τοπογράφος Μηχανικός του Ε.Μ.Π., MSc στην Αγγλία, πρώην καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, Στατιστικολόγος, Πολιτικός Αναλυτής, Συνταγματάρχης ε.α. και υποψήφιος βουλευτής της ΝΔ το 2023 στην Περιφερειακή Ενότητα Λάρισας
Πηγή: www.aftodioikisi.gr
