Αντιμέτωπη με τον κορεσμό των ΧΥΤΑ/ΧΥΤΥ στο μεγαλύτερο μέρος της χώρας βρίσκεται η Τοπική Αυτοδιοίκηση, με το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας να ανοίγει χρηματοδοτική πρόσκληση προς τους 14 Φορείς Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων (ΦΟΔΣΑ) για την επέκταση υφιστάμενων χώρων ή τη δημιουργία νέων.
Σύμφωνα με αναλυτικό ρεπορτάζ της «Καθημερινής», σε πρώτη φάση διατίθενται 20 εκατ. ευρώ, με δυνατότητα αύξησης του ποσού ανάλογα με το ενδιαφέρον. Από την πρώτη βολιδοσκόπηση, μόνο οι ΦΟΔΣΑ Πελοποννήσου και Ηπείρου δεν εξέφρασαν ενδιαφέρον.
Το πρόβλημα θεωρείται κρίσιμο, καθώς η ταφή εξακολουθεί να αποτελεί βασικό πυλώνα της διαχείρισης των απορριμμάτων στη χώρα. Όπως αναφέρεται στην απόφαση που υπογράφει ο υπουργός Περιβάλλοντος, Σταύρος Παπασταύρου, απαιτείται η δημιουργία επαρκούς χωρητικότητας, ώστε να αποφευχθεί ο κορεσμός των υφιστάμενων εγκαταστάσεων μέχρι να ολοκληρωθούν τα σχεδιαζόμενα έργα ολοκληρωμένης διαχείρισης.
Ποιοι ΦΟΔΣΑ θα πάρουν χρήματα
Η χρηματοδότηση, ωστόσο, συνοδεύεται από αυστηρές προϋποθέσεις. Χρήματα θα λάβουν μόνο οι ΦΟΔΣΑ που διαθέτουν ήδη έτοιμες μελέτες, καθώς η πρόσκληση δεν καλύπτει το κόστος εκπόνησης μελετών ούτε λειτουργικές δαπάνες.
Οι προτάσεις πρέπει επίσης να είναι συμβατές με τον εθνικό και τον αντίστοιχο περιφερειακό σχεδιασμό διαχείρισης απορριμμάτων, ενώ οι ΦΟΔΣΑ πρέπει να έχουν πιστοποιηθεί ως προς την επάρκειά τους από τη ΡΑΑΕΥ.
Η κρατική χρηματοδότηση μπορεί να καλύψει την αγορά εκτάσεων και την κατασκευή ΧΥΤΥ μαζί με τον απαραίτητο εξοπλισμό τους. Αντίθετα, αποκλείεται η χρηματοδότηση εξοπλισμού «μεταβατικής διαχείρισης», όπως δεματοποιητές, αλλά και γενικότερου εξοπλισμού διαχείρισης απορριμμάτων.
Ειδική πρόβλεψη υπάρχει για τις περιπτώσεις όπου η διαχείριση έχει παραχωρηθεί σε ιδιώτη. Εκεί απαιτείται χρηματοοικονομική μελέτη που θα αποδεικνύει ότι η κρατική χρηματοδότηση περιορίζεται στο αναγκαίο ύψος, ώστε να μην προκύπτει ζήτημα παράνομης κρατικής ενίσχυσης.
95 ΧΥΤΑ και ΧΥΤΥ σε όλη τη χώρα
Στις 13 Περιφέρειες λειτουργούν σήμερα συνολικά 95 ΧΥΤΑ/ΧΥΤΥ.
Τους περισσότερους διαθέτει το Νότιο Αιγαίο, με 26, λόγω της νησιωτικότητας, ενώ μάλιστα ο αριθμός τους θα πρέπει να αυξηθεί, καθώς υπάρχουν ακόμη νησιά χωρίς ολοκληρωμένη σχετική υποδομή.
Η Κεντρική Μακεδονία διαθέτει 12 ΧΥΤΑ, ενώ από οκτώ διαθέτουν η Δυτική Ελλάδα, η Στερεά Ελλάδα και η Κρήτη. Στον αντίποδα, η Δυτική Μακεδονία διαθέτει μόλις έναν, ενώ στην Αττική λειτουργούν δύο, εκ των οποίων ο ένας βρίσκεται στα Κύθηρα.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η δομή των ΦΟΔΣΑ. Κατά κανόνα λειτουργεί ένας ανά Περιφέρεια, με εξαίρεση την Κρήτη όπου υπάρχουν δύο. Σε Αττική, Ιόνια Νησιά και Νότιο Αιγαίο οι φορείς βρίσκονται υπό την Περιφέρεια, ενώ σε Δυτική Μακεδονία, Ήπειρο και Πελοπόννησο η διαχείριση έχει ανατεθεί σε ιδιώτη μέσω σύμβασης παραχώρησης.
Πηγή: www.aftodioikisi.gr
